Kullanıcı deneyimi (UX), bir kişinin web sitesini kullanırken aradığını ne kadar kolay bulduğunu, işini ne kadar az çabayla tamamladığını ve süreçte ne hissettiğini kapsayan bütünsel niteliktir; görünümden çok akışla ilgilidir.
Kullanıcı deneyimi, ziyaretçinin siteye girdiği andan işini bitirip çıktığı ana kadar yaşadığı her şeyi kapsar: sayfanın ne kadar hızlı açıldığı, menünün anlaşılır olup olmadığı, formun kaç adım sürdüğü, hata mesajının yardımcı olup olmadığı. UX çalışması, gerçek kullanıcıların ne istediğini araştırmakla başlar, akışları ve sayfa yapısını buna göre kurar, ardından test ederek düzeltir. Renk ve tipografi bu sürecin sonunda gelir; UX önce neyin nerede ve neden olacağını belirler.
İşletme sahibi için neden önemli
Ziyaretçi bir sitede zorlandığında şikayet etmez, ayrılır. Kötü deneyim çoğu zaman görünmez bir kayıptır: form doldurmaktan vazgeçen, telefon numarasını bulamayan, hangi hizmeti seçeceğini anlamayan müşteriler. İyi UX bu sürtünmeyi azaltır; aynı reklam bütçesiyle daha fazla başvuru, aynı ziyaretçiyle daha fazla satış demektir. Ayrıca destek yükünü düşürür, çünkü kullanıcı sormadan bulur.
Örnek
Bir nakliye firması sitesinde teklif formu yedi alanlıydı ve ziyaretçiler ortasında bırakıyordu. UX incelemesi sonrası form üç alana indirildi, adres için harita seçici eklendi, kalan bilgiler telefonda soruldu. Form tamamlanma sayısı belirgin biçimde arttı; firma bunu kendi form kayıtlarından izledi.
Sık yapılan hata
UX'i tasarımcının zevkiyle ya da işletme sahibinin alışkanlıklarıyla karıştırmaktır. Sitenin nasıl kullanılacağına siz değil müşteriniz karar verir; bu yüzden gerçek kullanıcı davranışına bakmadan verilen kararlar sık sık yanlış çıkar. Diğer hata, her şeyi ana sayfaya yığmak ve öncelik vermemektir.
Teklif alırken sorulacak soru
Tasarımdan önce hedef kullanıcıyı ve temel görevleri tanımlayan bir çalışma yapılacak mı? Teslimden sonra kullanıcı davranışı hangi araçla izlenecek ve buna göre düzeltme öngörülüyor mu?
Sık sorulanlar
UX ile UI arasındaki fark nedir?
UX, kullanıcının yaşadığı bütün akış ve deneyimdir; UI ise bu deneyimin ekranda görünen yüzeyidir: butonlar, renkler, yazı tipleri.
Küçük bir işletme sitesi için UX çalışması gerekli mi?
Evet, ölçek küçüldükçe her ziyaretçi daha değerli olur; menü sırası, iletişim bilgisi konumu ve form uzunluğu gibi kararlar küçük sitede de sonucu belirler.
