Dinamik site, sayfalarını her istekte sunucu tarafında çalışan kod ve veritabanı ile anlık olarak oluşturan web sitesidir; kullanıcıya, zamana ya da veriye göre değişen içerik sunabilir ve yönetim paneliyle güncellenebilir.
Dinamik sitede sayfa, ziyaretçi istediği anda üretilir. Sunucu tarafında çalışan bir program (örneğin PHP) veritabanından ilgili veriyi çeker, şablonun içine yerleştirir ve ortaya çıkan HTML'i tarayıcıya gönderir. Aynı adres farklı kullanıcıya farklı içerik gösterebilir: giriş yapan müşteri kendi siparişlerini görür, ürün fiyatı stok durumuna göre değişir. İçerik yönetim sistemleri, e-ticaret siteleri, üye alanları ve arama işlevi olan her site dinamiktir. Performans için sık üretilen sayfalar önbelleğe alınır; böylece her istekte baştan hesaplama yapılmaz.
İşletme sahibi için neden önemli
İşletmeniz siteden yalnızca bilgi vermekle kalmayıp iş yapacaksa dinamik yapı zorunludur: sipariş almak, randevu oluşturmak, bayiye özel fiyat göstermek, form verisini kaydetmek. Bunun karşılığında bakım ihtiyacı artar: veritabanı yedeklenmeli, sunucu güncel tutulmalı, kod güvenlik açısından izlenmelidir. Dinamik sitede yapılan bir hata tüm sayfaları etkileyebilir; bu yüzden test ortamı ve sürüm takibi statik siteye kıyasla çok daha önemlidir.
Örnek
Bir otel, web sitesinden oda müsaitliği gösteriyor ve rezervasyon alıyor. Sayfa açıldığında sunucu rezervasyon veritabanına bakar, seçilen tarihler için boş odaları listeler, fiyatı sezona göre hesaplar. Bu sayfa önceden hazırlanamaz, çünkü içerik her dakika değişir. Resepsiyon ise panelden oda bilgilerini ve fotoğrafları güncelliyor.
Sık yapılan hata
Her sayfayı her istekte baştan üretip önbellek kullanmamaktır; site trafik altında yavaşlar. İkinci hata, dinamik sitenin bakım gerektirdiğini kabul etmeyip yayına çıktıktan sonra sunucuyu ve kodu yıllarca güncellememektir. Üçüncüsü, tanıtım amaçlı beş sayfalık bir site için gereksiz yere ağır bir dinamik altyapı kurmaktır.
Teklif alırken sorulacak soru
Sitede önbellekleme nasıl uygulanacak ve yoğun trafik altında davranışı test edilecek mi? Veritabanı yedeği, sunucu güncellemeleri ve güvenlik takibi teslim sonrası kimin sorumluluğunda olacak?
Sık sorulanlar
Dinamik site statik siteden daha mı yavaştır?
Doğru önbellekleme ile fark büyük ölçüde kapanır; yavaşlık dinamik yapının kendisinden değil, önbelleksiz ve iyileştirilmemiş kurulumdan kaynaklanır.
Kurumsal tanıtım sitesi dinamik mi olmalı?
İçeriği panelden güncellemek, blog yayınlamak ya da form kayıtlarını saklamak istiyorsanız evet; içerik nadiren değişiyorsa statik yapı da yeterli olabilir.