Bir süredir müşterilerin bir kısmı bir firmayı Google'a yazmadan önce ChatGPT'ye, Gemini'ye ya da Google'ın arama sonuçlarının üstündeki yapay zekâ özetine soruyor: "Bursa'da kurumsal web sitesi yapan firmalar hangileri?", "E-ticaret sitesi kaça yapılır?". Bu araçlar cevabı internetteki sayfalardan derliyor ve çoğu zaman kaynak gösteriyor. Bu yazıda, bu araçların sitenizi nasıl okuduğunu ve sitenizi onlar için nasıl anlaşılır hale getirebileceğinizi, abartmadan anlatıyoruz.
Önce dürüst bir not
Yapay zekâ arama araçlarının bir sayfayı hangi ölçütlerle seçtiğini hiçbir şirket tam olarak açıklamıyor. "Sizi ChatGPT'de ilk sıraya çıkarırız" diyen bir teklif, doğrulanamayan bir şey vaat ediyor. Söyleyebileceğimiz şey şu: bu araçlar da sonunda sayfanızı okuyabilmek ve anlayabilmek zorunda. Okunması kolay, bilgisi net ve tutarlı bir site, hem Google'da hem bu araçlarda şansını artırır.
1. Sayfanız okunabiliyor mu?
Yapay zekâ araçlarının kullandığı tarayıcıların önemli bir kısmı, sayfayı tarayıcıdaki gibi tam çalıştırmıyor; sunucudan gelen HTML'i okuyor. İçeriğinizin tamamı JavaScript ile sonradan yükleniyorsa, bu tarayıcılar boş bir sayfa görebilir.
- Ana metinler, fiyatlar, hizmet açıklamaları ve SSS sayfanın HTML'inde olmalı.
- Önemli bilgiler görselin içine yazılmış metin olarak kalmamalı.
- Sayfa hızlı açılmalı; çok yavaş yanıt veren sayfalar taranırken yarıda kalabilir.
2. Kapıyı kimlere açtınız?
Her yapay zekâ şirketinin tarayıcısının kendi adı var (örneğin OpenAI için GPTBot ve OAI-SearchBot, Anthropic için ClaudeBot, Perplexity için PerplexityBot). Sitenizin robots.txt dosyası bu tarayıcılara izin veriyor mu, yoksa farkında olmadan kapatıyor mu, kontrol edin. Bu bir tercih meselesidir: içeriğinizin bu araçlarda görünmesini istiyorsanız izin verin, istemiyorsanız kapatın. Ama bilinçli karar verin; hazır tema ya da eklenti ayarları bazen hepsini kapatıyor.
Aynı dosyada, yönetim paneli gibi hiçbir tarayıcının görmemesi gereken bölümlerin kapalı olduğunu da kontrol edin.
3. Yapılandırılmış veri: "kim, ne, nerede" sorusunun makine dili
Yapılandırılmış veri (schema.org işaretlemesi), sayfanın arka planında makinelerin okuyacağı şekilde "bu bir işletmedir, adresi budur, bu hizmeti verir, bu sorunun cevabı budur" diyen etiketlerdir. Google bunu yıllardır kullanıyor; yapay zekâ araçları için de sayfanın ne anlattığını netleştirir.
Bir hizmet işletmesi için temel set:
- Organization / LocalBusiness: işletme adı, adres, telefon, çalışma saatleri, logo
- Service: her hizmet sayfasında verilen hizmet ve hizmet bölgesi
- FAQPage: sayfadaki sık sorulan sorular ve cevapları
- BreadcrumbList: sayfanın sitedeki yeri
- Article: blog yazılarında yazar ve tarih
Önemli kural: işaretlemedeki bilgi, sayfada görünen bilgiyle birebir aynı olmalı. Sayfada olmayan bir fiyatı ya da yorumu işaretlemeye yazmak hem Google yönergelerine aykırıdır hem de güveni zedeler.
4. Net cevap veren içerik
Yapay zekâ araçları bir soruya cevap arar. Sayfanızın başında sorunun kısa ve doğrudan cevabı varsa, alıntılanma ihtimali artar. Pratikte:
- Sayfanın başına iki üç cümlelik bir kısa cevap koyun: "Kurumsal web sitesi planlarımız 20.000 ₺ + KDV'den başlar; kesin tutar kapsamla belirlenir."
- Başlıkları soru gibi kurun: "Sonraki yıllarda ne ödersiniz?"
- Rakam veriyorsanız kaynağını ve tarihini yazın. Kaynaksız "%300 artış" gibi ifadeler hem okuru hem bu araçları yanıltır.
- Sayfanın güncellendiği tarihi gösterin; eski fiyat ya da eski mevzuat bilgisi, alıntılandığında size zarar verir.
5. Her yerde aynı bilgi
İşletme adınız, adresiniz, telefonunuz, fiyat yaklaşımınız; sitenizde, Google İşletme Profili'nizde ve rehberlerde aynı olmalı. Yapay zekâ araçları birden fazla kaynağı karşılaştırır; çelişen bilgi, sizin hakkınızda yanlış bir cevap üretilmesine yol açabilir.
6. llms.txt nedir, gerekli mi?
llms.txt, sitenin kökünde duran ve yapay zekâ araçlarına "bu site ne anlatıyor, önemli sayfalar hangileri" diyen sade bir metin dosyası için önerilen bir standarttır. Henüz her araç tarafından kullanıldığı doğrulanmış değil. Hazırlaması kolay ve zararı yok; ama tek başına bir sıralama avantajı beklemeyin. Asıl iş, yukarıdaki maddelerdedir.
Yapılmaması gerekenler
- Yalnızca makinelerin göreceği gizli metinler ya da anahtar kelime yığınları
- Kontrolsüz, toplu üretilmiş yapay zekâ içerikleri: aynı cümlelerin şehir adı değiştirilerek çoğaltılması Google tarafından düşük kaliteli içerik olarak değerlendirilir
- Doğrulanamayan müşteri yorumları, puanlar ve rakamlar
Kısa kontrol listesi
| Kontrol | Nasıl bakılır? |
|---|---|
| İçerik HTML'de mi? | Tarayıcıda sağ tık → "Sayfa kaynağını görüntüle"; ana metinler orada görünüyor mu? |
| robots.txt | siteniz.com/robots.txt; yapay zekâ tarayıcıları için karar bilinçli mi? |
| Yapılandırılmış veri | Google'ın "Zengin Sonuçlar Testi" ile ana sayfa ve bir hizmet sayfası |
| Kısa cevap | Önemli sayfaların ilk paragrafı soruyu doğrudan cevaplıyor mu? |
| Tutarlılık | Site, İşletme Profili ve rehberlerde ad, adres, telefon aynı mı? |
| Güncellik | Fiyat ve mevzuat içeren sayfalarda tarih var mı, güncel mi? |
Özetle: yapay zekâ çağında da işe yarayan şey değişmedi. Okunabilir, doğru, tutarlı ve güncel bir site. Farklı olan, bu özelliklerin artık yalnızca Google'a değil, müşterinizin soru sorduğu her araca hitap etmesi.
Sık Sorulan Sorular
Sitemi ChatGPT'de öne çıkarmak mümkün mü?
llms.txt dosyası gerekli mi?
Yapay zekâ tarayıcılarını engellemeli miyim?
Yapılandırılmış veri neden önemli?
Kurumsal SEO Danışmanlığı — Teklif Al için Profesyonel Destek
Bursa merkezli, Türkiye geneli yazılım firması. İlk görüşme tamamen ücretsiz.
